praga – Archnet

CZECHY: Przegląd filmów Wojciecha Jerzego Hasa w Filmotece Narodowej

Przy czeskiej Filmotece Narodowej (Národní filmový archiv) od wielu lat funkcjonuje specjalne kino „Ponrepo”, w którym prezentowane są, jak głosi jego slogan reklamowy, „filmy, których nie zobaczysz nigdzie indziej” (filmy, které jinde neuvidíte). Są to najważniejsze dzieła i rarytasy kina światowego, klasyka i współczesność, pokazywane bezpośrednio z taśmy filmowej, a nie z projektora cyfrowego.
W najbliższych dniach kino „Ponrepo” zaprezentuje swoim widzom specjalny cykl filmów jednego z największych polskich reżyserów Wojciecha Jerzego Hasa (1925-2000). Program cyklu Wojciecha Jerzego Hasa został przygotowany z okazji 100 rocznicy jego urodzin, we współpracy w Instytutem Polskim w Pradze. Czescy organizatorzy przytaczają słowa reżysera, iż „każdy film jest jak sen (…) W filmowym śnie często wplata się dziwny węzeł czasu. Przeszłość splata się z teraźniejszością, dawne wydarzenia wysuwają się na pierwszy plan obecnej rzeczywistości.

Czytaj dalej „CZECHY: Przegląd filmów Wojciecha Jerzego Hasa w Filmotece Narodowej”

CZECHY: Konferencja w 680 rocznicę ustanowienia w Pradze arcybiskupstwa

W dniach 17-18 października 2024 r. czescy archiwiści i historycy specjalną sesją naukową postanowili uczcić dwa doniosłe wydarzenia z historii kraju, jakim jest 680 rocznica podniesienia biskupstwa praskiego do rangi arcybiskupstwa, a jednoczesnego powołania biskupstwa w Litomyšlu. Hasłem konferencji będzie łacińskie zdanie „Ex superne Providencia maiestatis”.
Przywołana łacińska dewiza stanowi incipit, czyli pierwsze słowa bulli, wydanej30 kwietnia 1344 r. w Awinionie przez papieża Klemensa VI, podnoszącej biskupstwo w Pradze do rangi arcybiskupstwa. Dokument ten stanowił zwieńczenie wieloletnich wysiłków króla czeskiego Jana Luksemburskiego i jego syna, a późniejszego króla Czech, zaś w tym czasie margrabiego morawskiego, Karola, dążących do utworzenie samodzielnej praskiej prowincji kościelnej. Było to o tyle ważne, że arcybiskup miał prawo do koronowania czeskich królów, zaś bulla ta stanowiła początek rzeczywistej niezależności czeskiej polityki kościelnej.

Czytaj dalej „CZECHY: Konferencja w 680 rocznicę ustanowienia w Pradze arcybiskupstwa”

CZECHY: Kolokwium o epidemiach zorganizowane w Archiwum w Pradze

W ramach cyklu Kolokwiów Naukowych, organizowanych przez Archiwum Stołecznego Miasta Pragi w najbliższy czwartek, 23 listopada 2023 r., odbędzie się konferencja nt. „Miasta i epidemie w Czechach – od średniowiecza do XIX w. (Města a epidemie v českých zemích – od středověku na práh 19. století), którego program jest już dostępny.
Konferencja odbędzie się w sali konferencyjnej Archiwum miasta Pragi (Archiv hl. města Prahy), mieszczącego się w dzielnicy Chodovec, ul. Archivní 6. Rejestracja uczestników w godzinach 8:45 – 9:20. Wystąpienia podzielono na cztery bloki. Po każdym przewidziana jest dyskusja, a następnie przerwa na kawę lub inny posiłek. W ramach pierwszego z nich odbędzie się w godzinach 9:30 – 11:20. Planowane są cztery wystąpienia:
Karel Černý (Instytut Historii Medycyny i Języków Obcych, I Wydział Lekarski Uniwersytetu Karola w Pradze), „Morze zarazy: Konceptualizacja epidemii od średniowiecza do rewolucji mikrobiologicznej”,
Robert Šimůnek (Instytut Historyczny Akademii Nauk Republiki Czeskiej), „Anomalna (?) epidemia lat 1520/1521”,
Jana Vojtíšková (Instytut Historii Uniwersytetu w Hradcu Králové), „Liczba ofiar epidemii dżumy przed Białą Górą jako problem badawczy”
Marek Brčák (Instytut Historii Wielkiej Brytanii i Archiwum Wielkiej Brytanii) – Jiří Wolf (Muzeum Miasta Duchcova) – Alena Bočková (Centrum Językowe, Wydział Sztuki Wielkiej Brytanii w Pradze), „Kapucyni i ich rola podczas epidemii dżumy na ziemiach czeskich we wczesnej epoce nowożytnej”

Czytaj dalej „CZECHY: Kolokwium o epidemiach zorganizowane w Archiwum w Pradze”

CZECHY: Wystawa edukacyjna o źródłach genealogicznych

„Podążaj krok za krokiem za naszymi (sławnymi) przodkami. Źródła genealogiczne w archiwach środkowoczeskich” – taki tytuł nosi nowa wystawa, a zarazem projekt edukacyjny, jaki przygotowali czescy archiwiści, zarówno dla badaczy przeszłości, genealogów, ale przede wszystkim dla nauczycieli, pragnących kształcić dzieci i młodzież w sposób niekonwencjonalny, m.in. w oparciu o źródła archiwalne.
Jak wiadomo badacze genealogii podążają do celu często różnymi drogami, wykorzystując całą gamę materiałów archiwalnych. Niektóre z tych dróg i materiałów prezentuje właśnie nowa wystawa, udostępniona w Pradze, we foyer tamtejszego Regionalnego Archiwum Państwowego, ul. Archivní 4/2257, Praga 4. Jej twórcy, na przykładzie dziesięciu znaczących „kamieni milowych” w życiu człowieka, ukazują w jaki sposób takie wydarzenia, jak narodziny, małżeństwo, śmierć, mogą znaleźć odzwierciedlenie zarówno w aktach metrykalnych, jak także w aktach z dziedziny edukacji szkolnej, dotyczących podróży, czy nawet działalności przestępczej, znajdują odbicie w źródłach archiwalnych. Wszystkie te materiały można wykorzystać w badaniach genealogicznych.
Panele ekspozycyjne, w liczbie 10, przybliżają nie tylko konkretne źródła genealogiczne, ale i szeroko rozumiane zasoby archiwalne, a tym samym czeską sieć archiwów historycznych. Przedstawione tam przykłady materiałów archiwalnych dają wgląd w życie znanych powszechnie osobistości związanych z Czechami Środkowymi i Pragą.

Czytaj dalej „CZECHY: Wystawa edukacyjna o źródłach genealogicznych”

CZECHY: Konferencja o dziejach wina w miastach

Od ponad czterech dekad Archiwum Miasta Stołecznego Pragi organizuje międzynarodowe konferencje naukowe, cieszące się dużym zainteresowaniem oraz zasłużonym uznaniem badaczy i miłośników historii. Ich tematyka za każdym razem dotyczy życia i funkcjonowania dawnych organizmów miejskich – w tym przede wszystkim stołecznej Pragi – w najrozmaitszych aspektach, zawsze na szerokim – europejskim – tle porównawczym i interdyscyplinarnym. Najbliższa konferencja, zaplanowana na 10 i 11 października 2023 r. tyczyć się będzie pod hasłem: „Wino jako zjawisko kulturowe w miastach od średniowiecza do XIX wieku” (Víno jako kulturní fenomén ve městech od středověku do 19. století).
Organizatorami konferencji, obok wspomnianego Archiwum Miasta Stołecznego Pragi, będą tym razem: Wydział Filozoficznym Uniwersytetu im. J.E. Purkyně w Ústí nad Łabą (Filozoficka fakulta Univerzity J. E. Purkyně v Ústí nad Labem), Instytut Historii Akademii Nauk Republiki Czeskiej (Historickí ústav Akademie věd České republiky) oraz Wydział Humanistyczny Uniwersytetu Karola w Pradze (Fakulta humanitních studií Univerzity Karlovy).

Czytaj dalej „CZECHY: Konferencja o dziejach wina w miastach”

CZECHY: Świat dzieci na starej fotografii

Regionalne Archiwum Państwowe w Pradze (Státní oblastní archiv v Praze) przygotowało przedświąteczną niespodziankę wizualną, szczególnie dla miłośników starej fotografii, ale praktycznie dla wszystkich, którzy chcieliby się przenieść w „zaczarowany czas dzieciństwa”. Jest nią internetowa wystawa, kolejna z cyklu wystaw fotografii historycznej, zatytułowanej tym razem „Dziecięcy świat w fotografii” (Dětský svět ve fotografii). Prezentuje ona spojrzenie na świat dzieci drugiej połowy XIX i pierwszej połowy XX wieku.
Zgromadzono i pokazano publiczności kopie cyfrowe kilkudziesięciu zdjęć rodzinnych, wykonanych w domowym zaciszu, w przestrzeni publicznej, częściej w specjalistycznym atelier, ukazujących dzieci, ich zabawki, przeznaczone dla najmłodszych artykuły codziennego użytku, sytuacje z życia codziennego, różne uroczystości oraz święta.

Czytaj dalej „CZECHY: Świat dzieci na starej fotografii”

CZECHY: Wystawa plakatów

Archiwum stołecznego miasta Pragi (Archiv hl. m. Prahy) udostępniło swoje zbiory na wystawę realizowaną w Muzeum Sztuki i Rzemiosła w Pradze (Uměleckoprůmyslové museum v Praze) pt. „Język plakatu 1890-1938”, jaka zostanie otwarta 8 grudnia 2022 r. w siedzibie muzeum przy ul. 17 Listopada 2, 110 00 Praga 1.
Wystawa prezentuje wybór plakatów z wyjątkowej, liczącej ponad 30. tysięcy eksponatów kolekcji Muzeum Sztuki i Rzemiosła w Pradze, która jest jedną z najstarszych i najważniejszych tego typu kolekcji w Europie. Zaprezentowano na niej 280 plakatów – w tym kilkanaście wypożyczonych przez Archiwum stołecznego miasta Pragi. Prezentację uzupełnia dwadzieścia innych eksponatów, głównie czasopism i książek poświęconych sztuce z przełomu XIX i XX wieku. W trzech blokach tematycznych: Sztuka, Reklama, Ideologia – prezentowane są dzieła światowych twórców, wśród których wymienić należy takie postaci, jak: Henri de Toulouse-Lautrec, Jules Chéret i Howard Chandler Christy, a także czeskich artystów lokalnych, jak: Vojtěch Preissig, František Zelenka i Vilém Rotter.

Czytaj dalej „CZECHY: Wystawa plakatów”

CZECHY: Kryzys i państwo – konferencja o międzywojennej Czechosłowacji

Archiwum Narodowe w Pradze we współpracy z Instytutem Historii Akademii Nauk Republiki Czeskiej oraz Wydziałem Filozoficznym Uniwersytetu Południowoczeskiego w Czeskich Budziejowicach zapraszają do udziału w konferencji pt. „Kryzys i państwo. Na przykładzie Czechosłowacji w okresie międzywojennym”. Konferencja odbędzie się w czwartek i piątek 23 i 24 września 2021 r. w gmachu głównym Archiwum Narodowego w Pradze, lub online. Na konferencji zostaną omówione m.in. narzędzia oraz działania o charakterze prawnym, ekonomicznym, społecznym, zdrowotnym i bezpieczeństwa państwa, jak i administracji państwowej, służące do rozwiązania różnych kryzysów, z jakimi borykała się międzywojenna Czechosłowacja.

Czytaj dalej „CZECHY: Kryzys i państwo – konferencja o międzywojennej Czechosłowacji”

CZECHY: Seminarium o źródłach masowych w kontekście RODO

Źródła milczą… z naszej winy? Perspektywy badań źródeł seryjnych w kontekście ochrony danych osobowych, to tytuł warsztatów naukowych, jakie przygotowują wspólnie Archiwum Narodowe w Pradze (Nardoní archiv Praha), Obwodowe Archiwum Państwowe w Pradze (Stan oblastní archiv v Praze) oraz Instytut Nauk Pomocniczych i Archiwistyki (Ústav pomocných věd historických a archivnictví) Uniwersytety im. Masaryka w Brnie. Odbędą się one online (na platforma ZOOM nebo MS Teams) dnia 15 czerwca 2021 r.
Temat warsztatów jest efektem rozwoju społeczeństwa informacyjnego i uzyskanej w ostatnich dziesięcioleciach przez byłe państwa komunistyczne wolność, co przyniosło szereg problemów związanych z regulacją niejednokrotnie sprzecznych praw obywatelskich – prawa do wolności badań, prawa do informacji o działaniach instytucji państwowych, prawa obywatela do informacyjnego samostanowienia lub ochrony własnej osobowości. Dla archiwów, które przechowują przede wszystkim dokumenty powstałe w wyniku działalności instytucji państwowych, siłą rzeczy właściwa ocena konfliktów pomiędzy uprawnioną ochroną interesów prywatnych i publicznych musi być trudna. Ponadto antagonizm ten znajduje odzwierciedlenie w całym cyklu życia dokumentu i zwiększa wymagania dotyczące zachowaniem informacji przez twórców, ich przejmowania, przetwarzania i publicznego udostępniania. Co więcej, oczekiwania badawcze są bardziej niż odmienne, od samych badań naukowych, poprzez obywatelską kontrolę nad władzą publiczną, po komercjalizację danych uzyskiwanych maszynowo w celu ponownego wykorzystania informacji sektora publicznego.
Jednak w przypadku dokumentów zawierających dane osobowe, powstałych w społeczeństwie demokratycznym po 1989 roku, możliwość publicznego udostępnienia tych informacji jest zasadniczo utrudniona w porównaniu z dokumentami z okresu reżimów totalitarnych. Jedną z zasad, stosowaną obecnie w związku z prawodawstwem europejskim, jest zasada minimalizacji danych osobowych już podczas przetwarzania u ich twórcy. Wiele dotychczas wykorzystywanych źródeł historycznych zniknie lub nie będą dostępne przez całe życie człowieka , a nawet dłużej (tzw. Ochrona pośmiertna).

Czytaj dalej „CZECHY: Seminarium o źródłach masowych w kontekście RODO”

Czechy. Konferencja o kryzysach lat 1918–1922

Archiwum Narodowe w Pradze, we współpracy z Instytutem Historii Czeskiej Akademii Nauk, organizuje konferencję pt. „Od kryzysu do kryzysu: Czechosłowacja i Europa w latach 1918–1922”, która planowana jest w dniach 24-25 września 2020 r. w budynku Archiwum Narodowego (Národní archiv, Archivní 2257/4, 149 00 Praha).

Organizatorzy w ten sposób zapowiadają planowaną konferencję: „I wojna światowa i wywołane przez nią problemy w postaci trudnej sytuacji dużych grup ludności, wraz z rosnącym chaosem i trudnościami w zaopatrzeniu, uwypukliły istniejące nierówności społeczne i wywołały protesty, które trwały również po zakończeniu Wielkiej Wojnie, upadku czterech monarchii i powstaniu w ich miejscu szeregu nowych państw. Po nich nastąpiły nie tylko kolejne, liczne konflikty zbrojne, ale także wiele wewnętrznych kryzysów politycznych i społecznych (głód, strajki), zarówno w Czechosłowacji, jak i w krajach sąsiednich, jak choćby liczne powstania w Niemczech lub zwrot w wewnętrznym rozwoju Węgier. Wszystko działo się na tle rosyjskiej rewolucji bolszewickiej i wojny domowej lat 1917–1922 na terytorium byłego imperium carskiego”.

Czytaj dalej „Czechy. Konferencja o kryzysach lat 1918–1922”