Hasło „narodowy zabytek kultury” większościom ludzi kojarzy ze starymi budowlami, takimi jak zamki, pałace, kościoły, kamienice mieszczańskie, ewentualnie z ruchomościami w rodzaju obrazów dawnych mistrzów, klejnotami koronnymi, czy innymi precjozami o wyjątkowej wartości artystycznej i historycznej. Najcenniejsze z nich uznawane są za narodowe zabytki kultury na mocy dekretów Rządu Republiki Czeskiej oraz ustawy o państwowej opiece nad zabytkami. Tymczasem narodowymi zabytkami kultury są też różnego rodzaju archiwalia, czyli dokumenty, księgi, akta, mapy i inne tego typu zbiory, uznawane za zabytki kultury na podstawie ustawy o archiwach. Lecz o tych zabytkach społeczeństwo ma najczęściej niewielkie pojęcie.