W dniach 20-22 czerwca 2011 r. w miejscowości Balatonfüred nad Balatonem na Węgrzech, odbyły się obrady, 25 jubileuszowej konferencji Stowarzyszenia Archiwistów Węgierskich, które w organizacji spotkania wsparli: władze miasta Balatonfüred, władze powiatu Veszprém i Archiwum Powiatowe w Veszprém. Oprócz ok. 300 członków Stowarzyszenia i archiwistów węgierskich, w obradach uczestniczyło także blisko 30 przedstawicieli organizacji partnerskich i archiwistów z 10 krajów europejskich, z: Austrii, Chorwacji, Czech, Holandii, Polski, Rumuni, Słowacji, Słowenii, Serbii i Ukrainy. Uroczyste posiedzenie plenarne otworzył Prezes Stowarzyszenia Árpád Tyekvicska, a głos zabrał też, m.in. Fred van Kano, wiceprezes Międzynarodowej Rady Archiwów (ICA). W spotkaniu uczestniczył aktywnie zastępca Ministra Kultury i podsekretarz stanu w Ministerstwie Administracji Publicznej i Sprawiedliwości Csaba Latorcai, który spotkał się oddzielnie z dyrektorami archiwów. Cała jubileuszowa konferencja naznaczone była duchem trwających na Węgrzech reform społecznych i administracyjnych, które mogą znacząco wpłynąć na węgierskie archiwa.
Drugi dzień wypełnił program naukowy. Obradowano w 5 sekcjach, na których wygłoszono 25 wykładów i referatów z zakresu publikacji źródeł, kształcenia archiwalnego oraz zarządzania archiwami i archiwaliami. Debatowano nad trzema zagadnieniami: (1) Funkcjonalne i ekonomiczne wady systemu archiwalnego; (2) Problemy edukacji archiwistów; (3) Archiwa elektroniczne. Zgodzono się, iż większość archiwów państwowych, nie posiadając odrębnej osobowość prawnej, nie może pozyskiwać funduszy ze specjalnych dotacji. W zakresie edukacji zwracano uwagę na konieczność nauczania dostosowanego do potrzeb tworzącego się społeczeństwa informacyjnego. Natomiast wprowadzanie przepisów i sensownego, ogólnokrajowego systemu elektronicznego obiegu dokumentów udaje się na razie tylko w Austrii, gdzie doszło do realnej współpracy w tej dziedzinie archiwów państwowych, urzędu kanclerskiego oraz firmy Siemens, której efektem jest jednolite austriackie e-archiwum.
Trzeci dzień obrad przebiegał pod znakiem zbliżających się na Węgrzech reform, jak również doszło do porównania narodowych systemów archiwalnych państw, które przysłały na Węgry swych przedstawicieli. Węgrzy byli szczególnie zainteresowani: strukturą i rodzajami archiwów, metodami centralnego zarządzania oraz finansowania archiwów, działalność na „przedpolu archiwalnym”, zwłaszcza w kontekście prawnym i w związku z prywatyzacją, zarządzania archiwami w kontekście liczebności personelu archiwalnego i środków finansowych oraz budynków archiwalnych; możliwość dostęp do dotacji unijnych.
Program naukowy został uzupełniony wycieczkami do miejscowych muzeów i galerii Goście zagraniczni uczestniczyli też w krótkiej wycieczce do Tihanyi, gdzie zwiedzili m.in. klasztoru benedyktynów.
Więcej: Vesprém Megyei Levéltár (Archiwum Komitatu Vesprém)
oprac. Ivo Łaborewicz
AP O/Jelenia Góra
