WĘGRY – CHORWACJA: Wystawa archiwalna w Instytucie Liszta w Zagrzebiu

W czwartek 20 listopada 2025 r. w Instytucie Liszta – Węgierskim Instytucie Kultury (Liszt Intézet – Magyar Kulturális Centrum) w Zagrzebiu została otwarta wystawa „Odkrycia europejskie: od Nowego Świata do nowych technologii”, przygotowana przy udziale Węgierskiego Archiwum Narodowego, którą zainteresowani będą mogli oglądać do 20 stycznia 2026 r.
Wystawa objazdowa, stworzona przy udziale sześciu krajów, poświęcona jest historii rozwoju nauki i technologii, przedstawiając jedną z najbardziej charakterystycznych i trwałych cech europejskiej historii i kultury, jaką jest pragnienie odkrywania. Trzy filary wystawy – medycyna, energia/przemysł, transport/żegluga – poprzez dokumenty archiwalne dają wgląd w różnorodną historię wynalazków i odkryć oraz życie osób z nimi związanych, prowadząc zwiedzających przez historię Europy.

Czytaj dalej „WĘGRY – CHORWACJA: Wystawa archiwalna w Instytucie Liszta w Zagrzebiu”

CHORWACJA: „W góry” – przygotowania do Międzynarodowego Tygodnia Archiwów

Choć do czerwca, w którym tradycyjnie przypada Międzynarodowy Tydzień Archiwów, pozostało jeszcze prawie 4 miesiące, Stowarzyszenie Archiwistów Chorwackich, będące koordynatorem tych obchodów w Republice Chorwacji, wysunęło niedawno propozycje tematów, jakimi organizatorzy poszczególnych przedsięwzięć, a więc archiwa, stowarzyszenia, inne zainteresowane instytucje i osoby prawnym oraz fizyczne, mogłyby przeprowadzić swoje zamierzenia.
Ponieważ w roku bieżącym przypada w Chorwacji szereg ważnych rocznic związanych z górami i alpinizmem, jak również związanych z górami, lasami… i wszystkim innym, co może być związane z tym środowiskiem ustalono, że przewodnie hasło Tygodnia powinno brzmieć: „W góry!”
Pozostawiając wybór konkretnej tematyki poszczególnym podmiotom Stowarzyszenie Archiwistów Chorwackich przypomniało szereg ważnych wydarzeń rocznicowych, do których można się odwoływać. Tutaj wymieńmy tylko kilka z nich.

Czytaj dalej „CHORWACJA: „W góry” – przygotowania do Międzynarodowego Tygodnia Archiwów”

CHORWACJA: 54. konferencja archiwalna

W dniach 25–27 października 2023, w hotelu „Imperial” w miejscowości Vodice na Chorwacji, odbyło się 54. krajowe spotkanie chorwackich archiwistów pod hasłem „Wpływ digitalizacji na praktykę archiwalną”. Jego organizatorami były Chorwackie Stowarzyszenie Archiwalne (Hrvatsko arhivističko društvo – HAD) oraz Archiwum Państwowe w Szybeniku (Državni arhiv u Šibeniku – DAŠI). Konferencja mogła się odbyć dzięki dofinansowaniu przez Ministerstwo Kultury i Mediów Republiki Chorwacji.
Temat obrad nie był przypadkowy, gdyż dotyczy zjawiska powszechnego w ostatnich dziesięcioleciach, nad którym debatują archiwiści praktycznie na całym Świecie. W Chorwacji zagadnienie to stało się szczególnie istotne od chwili rozpoczęcia realizacji projektu „e-Kultura”, którego celem jest udostępnienie materiałów archiwalnych szerokiemu gronu odbiorców. Mogą oni korzystać z tych materiałów za pomocą specjalnego portalu eKultura.

Czytaj dalej „CHORWACJA: 54. konferencja archiwalna”

CHORWACJA: Temat Międzynarodowych Dni Archiwów

Mające już kilkuletnią tradycję obchody Międzynarodowego Dnia, a od jakiegoś czasu Tygodnia Archiwów, są na Świecie coraz popularniejsze. W ich organizację włączają się nie tylko archiwa historyczne oraz – z reguły z nim powiązane – stowarzyszenia archiwalne, ale także inne instytucje kulturalne: państwowe, samorządowe, społeczne i prywatne. Jest więc sposobów świętowania tego dnia wiele, niemal tyle, co ich organizatorów. Pewien porządek w tym zakresie zdecydowali się wprowadzi archiwiści chorwaccy, ustalając temat przewodni najbliższych Dni.
Chorwackie Stowarzyszenie Archiwistów, będące w Chorwacji koordynatorem obchodów Międzynarodowego Tygodnia Archiwów, jakie przypadną w dniach 5-11 czerwca 2023 r., zaproponowały wszystkim archiwom, jak i innym zainteresowanym instytucjom, stowarzyszeniom, osobom prawnym i fizycznym w Republice Chorwacji wspólny temat, a mianowicie: „Dźwięki, obrazy i słowa literackie w archiwach”.

Czytaj dalej „CHORWACJA: Temat Międzynarodowych Dni Archiwów”

CHORWACJA: VI Zjazd Archiwistów w Splicie

W dniach 26–29 października 2021 r. w Splicie odbył się VI Zjazd Archiwistów Chorwackich, którego temat przewodni brzmiał: „U progu 3. dekady XXI wieku – inkluzywność jako warunek”. Kongres tradycyjne zorganizowało Chorwackie Stowarzyszenie Archiwalne (HAD), tym razem przy współpracy gospodarza, czyli Archiwum Państwowego w Splicie. Obrady miały miejsce w hotelu Radisson Blu Resort & Spa.
W dniu 26 października 2021 r. – w Domu Armii Chorwackiej w Splicie – na uroczystym spotkaniu, obrady Zjazdu zagaiła prezes HAD (Hrvatsko arhivističko društvo) dr hab. Silvija Babić. Do zebranych przemówili specjalni goście: prefekt okręgu splicko-dalmatyńskiego Blaženko Boban, który powitał wszystkich „w najpiękniejszym mieście na świecie”, dyrektor Chorwackich Archiwów Państwowych dr hab. Dinko Čutura, prezentując plan i program rozwoju podległych sobie instytucji na najbliższe lata, wreszcie sekretarz stanu w Ministerstwie Kultury i Mediów dr hab. Ivica Poljičak, który w imieniu ministra dr hab. Ninie Obuljen Koržinek oficjalnie otworzył Zjazd, życząc wszystkim sukcesów.
Robocza część obrad Zjazdu podzielona została na pięć bloków tematycznych: 1. Włączenie ekspertów z różnych dziedzin w codzienną praktykę; 2. Inkluzywność różnych metodologii w kształtowaniu dobrych praktyk; 3. Inkluzywność naukowego aspektu zawodu archiwisty; 4. Włączenie wszystkich grup społecznych w kształtowanie grupy docelowej/naśladowców; 5. Inkluzywność w metodach finansowania.

Czytaj dalej „CHORWACJA: VI Zjazd Archiwistów w Splicie”

UKRAINA: Umowa o współpracy z Archiwami Państwowymi Republiki Chorwacji

W dniu 8 grudnia 2021 r. szef Państwowej Służby Archiwalnej Ukrainy Anatolij Chromow wziął udział w II posiedzeniu Komisji Wspólnej ds. Współpracy Gospodarczej Rządu Ukrainy z Rządem Republiki Chorwacji, które odbyło się w Kijowie. Po sesji plenarnej Komisji podpisane zostały dokumenty dwustronne, w tym umowa o współpracy między Państwową Służbą Archiwów Ukrainy a Archiwami Państwowymi Republiki Chorwacji, przez AnatolijaChromowa ze strony ukraińskiej, a z chorwackiej – przez Dinko Čuturę, dyrektora Archiwów Państwowych Republiki Chorwacji. Szefowie państwowych służb archiwalnych Ukrainy i Chorwacji mieli okazję omówić realizację umowy, której celem jest wzmocnienie dwustronnej współpracy w dziedzinie archiwów oraz nawiązanie i rozwój wzajemnie korzystnego i konstruktywnego dialogu między instytucjami archiwalnymi tych państw. Zgodnie z umową,strony zapewnią równe prawa dostępu badaczy ukraińskich i chorwackich do dokumentów archiwalnych, będą realizować wspólne projekty archiwalne i humanitarne, a także wymienią cyfrowe kopie dokumentów archiwalnych dotyczących historii obu krajów. Wśród priorytetów współpracy bilateralnej wymienić należy również wymianę doświadczeń i organizację staży dla pracowników instytucji archiwalnych obu krajów offline i online, przygotowywanie wspólnych publikacji dokumentalnych i projektów wystawienniczych. Nie pominięto też kwestii nawiązania łączności z diasporą ukraińską w Republice Chorwacji.

Więcej:
Підписано Угоду про співробітництво з Державним архівом Республіки Хорватія

oprac. Edyta Łaborewicz
AP Wrocław O/Legnica

CHORWACJA: Archiwalne straty po trzęsieniu ziemi

Dnia 29 grudnia 2020 r. o godz. 11:19:54 w Chorwacji doszło do silnego trzęsienia ziemi, z epicentrum w odległości około 3 km na południowy-zachód od miejscowości Petrinja i 47 km na południowy-wschód od Zagrzebia. Siłę wstrząsów, których źródło położone było na głębokości około 10 km, określono na 6,2 w skali Richtera. Drgania były odczuwalne we Włoszech, Grecji, Austrii, a nawet w Niemczech i Słowacji. Według mediów w wyniku kataklizmu życie straciło 7 osób, a wiele zostało rannych. Najbardziej ucierpiała miejscowość Petrinja, zniszczona w znacznym stopniu. W cieniu ludzkiej tragedii niejako schowały się straty, jakie poniosły archiwa i archiwalia.
Jak można przeczytać na stronach Chorwackiego Towarzystwa Archiwalnego (Hrvatsko arhivističko društvo) poważnym uszkodzeniom uległy następujące obiekty: Archiwum Państwowego w Sisaku (Državni arhiv u Sisku) i podlegające mu Centrum Gromadzenia Zbiorów

Czytaj dalej „CHORWACJA: Archiwalne straty po trzęsieniu ziemi”