grudzień 2025 – Strona 2

UKRAINA: wystawa on-line „Życie kobiety w XX wieku”

Na okres świąteczny, Archiwum Państwowe Obwodu Lwowskiego proponuje obejrzenie wystawy on-line pt. „Życie kobiety w XX wieku”.
Jak piszą autorzy wystawy: „Wiek XX to czas, w którym kobiety wyszły z cienia i znalazły się w centrum życia. Z prostych robotnic stały się wykształconą, pewną siebie i aktywną częścią społeczeństwa. Udało im się wywalczyć prawo do przyszłości. W wirze wydarzeń XX wieku kobiety doświadczyły nie tylko przemian społecznych, ale także przewartościowania swojej roli. Ta internetowa wystawa oferuje spojrzenie na XX wiek oczami kobiet, ukazując codzienne życie i walkę o prawo do uznania”.

Czytaj dalej „UKRAINA: wystawa on-line „Życie kobiety w XX wieku””

MRA: Records in contexts- Przewodnik zastosowania (RiC-AG) Cz. 1

W październiku 2025 r. podczas Międzynarodowego Kongresu Archiwów Grupa Ekspertów Opisu Archiwalnego (Expert Group on Archival Description (EGAD)[1] opublikowała ostatnią, czwartą część, międzynarodowego standardu Racords in Contexts – Przewodnik zastosowania (Records in Contexts-Application Guidelines (RiC-AG). Uzupełnia ona, i jak się zdaje kończy, budowę podstaw metodycznych opisu archiwalnego kolejnej generacji, która zastąpi znany w świecie, ale w zasadzie niereprezentowany w polskiej metodyce archiwalnej, pakiet czterech standardów opisu archiwalnego, którego rdzeniem jest ISAD(G) Międzynawowy standard opisu archiwalnego. Część ogólna ISAD(G) [2], uzupełniony o standard opisu twórcy ISAAR(CPF) [3], przechowawcy (ISDIAH) [4] oraz funkcji (ISDF)[5].
Rozwiązania proponowane przez RiC wpłyną także na zmiany w Kodowanym Opisie Archiwalnym (Encoded Archival Description)[6] narzędziu pozwalającym na prezentacje w sieci, za pomocą XML[7], wielopoziomowych opisów archiwalnych, w tym opartych na standardzie ISAD(G). EAD zyskał powszechne uznanie ze względu na prostotę i komfort pracy. Jest bardzo intensywnie rozwijany. ISAD(G) reprezentuje EAD odzwierciedljąc metodyczną normę ISAD(G), w ten sam sposób odzwierciedla także metodykę amerykańskiego Describing Archives: A Content Standard (DACS) czy kanadyjskiego Rules for Archival Description (RAD) i większości europejskich i światowych narodowych systemów archiwalnych.

Czytaj dalej „MRA: Records in contexts- Przewodnik zastosowania (RiC-AG) Cz. 1”

UKRAINA: materiały archiwalne na wystawie „Chleb” („Хліб”)

W dniu 4 grudnia 2025 r. Przewodniczący Państwowej Służby Archiwalnej Ukrainy Anatolij Chromow wziął udział w otwarciu wystawy pt. „Chleb” w Domu Ukraińskim w Kijowie (Український Дім національний культурний центр).
Projekt przedstawia chleb jako zjawisko społeczno-kulturowe, które jest nieodłączną częścią naszej codzienności, a także tradycji świątecznych, rytualnych i artystycznych. Ukazuje chleb również w kontekście zwycięstw, represji i walki o wolność, odwołuje się do okresów głodu, kiedy dostęp do chleba stał się narzędziem przemocy politycznej, oraz podkreśla jego rolę w procesie kształtowania się ukraińskiej państwowości.

Czytaj dalej „UKRAINA: materiały archiwalne na wystawie „Chleb” („Хліб”)”

CZECHY: Archiwum Narodowe w Pradze prezentuje zbiór odznaczeń Ludvíka Svobody

Z okazji przypadającej dnia 25 listopada 2025 r. 130. rocznicy urodzin generała Ludvíka Svobody, Archiwum Narodowe w Pradze (Národní archiv Praha) zaprezentowało bogatą kolekcję jego orderów, medali i plakietek. Jest ona częścią spuścizny generała.
Ludvík Svoboda (25.11.1895 – 20.09.1979) był czechosłowackim generałem i politykiem. Od 1915 r. służył w armii Austro-Węgierskiej, walcząc na froncie wschodnim I wojny światowej, gdzie 18 września dostał się do niewoli rosyjskiej. 5 sierpnia 1916 r. zgłosił się do służby w Korpusie Czechosłowackim, walczącym przeciwko państwom centralnym, a potem w wojnie domowej po stronie Białych. W 1920 r. w randze kapitana powrócił do Czechosłowacji, gdzie w 1921 r. wstąpił do armii, ukończył szereg kursów podnoszących kwalifikacje, był m.in. wykładowcą w Akademii Wojskowej w Hranicach, a z czasem awansował do stopnia podpułkownika.

Czytaj dalej „CZECHY: Archiwum Narodowe w Pradze prezentuje zbiór odznaczeń Ludvíka Svobody”

WĘGRY: Oblężenie Budy w 1684 r. – oczami uczestniczącego w nim żołnierza

Na stronie Węgierskiego Archiwum Narodowego zamieszczono informację o zakupie, w grudniu 2024 r., do zbiorów Archiwum, dziennika w języku włoskim, opisującego kilka dni oblężenia Budy w 1684 r., uzupełnionego ponadto o różne szkice i rysunki. Napisany został dwoma różnymi charakterami pisma, a kilka słabo widocznych podpisów pod ilustracjami pozwala wnioskować, że autor rysunków i uzupełnień tekstu mógł być tą samą osobą. Zarówno fakt, że autorzy potrafili pisać, jak i wyrafinowanie rysunków pozwalają przypuszczać, że nie byli to zwykli żołnierze, ale ich tożsamość pozostaje na razie niejasna.

Czytaj dalej „WĘGRY: Oblężenie Budy w 1684 r. – oczami uczestniczącego w nim żołnierza”

POLSKA-NIEMCY: Długi powrót z Niemiec na ul. Długą w Warszawie – zwrot bezcennych dokumentów polsko-krzyżackich

Druga wojna światowa zakończyła się 80 lat temu. Jej konsekwencje jednak ciągle są zauważalne w naszym życiu politycznym i społecznym. Wiele spraw nie zostało dotychczas załatwionych a ich katalog jest pokaźny – reparacje, zadośćuczynienie nielicznym już ofiarom, czy restytucja zrabowanych dóbr kultury.
Sprawę zrabowanych przez Niemców dóbr kultury opisywaliśmy również na stronach Archnetu. Dotyczyło to bazy danych skradzionych przez nazistów dzieł sztuki w okresie od 1933 do 1945 roku na terenie Niemiec i terytoriów okupowanych. Zawiera ona około 170 tys. danych i ok. 300 tys. rysunków, rycin i fotografii obiektów określanych jako „Central Collecting Point (CCP) München”, czyli zbiór dzieł sztuki, które zostały zabezpieczone przez wojsko amerykańskie w 1945 roku, w budynku byłego NSDAP w Monachium. Podobna baza obejmująca inną kolekcję tzw. Sonderautrag Linz funkcjonuje od 2008 roku na stronach Deutschen Historischen Museum (DHM). Właściciele zrabowanych dzieł sztuki, przechowywanych jako depozyt przez BADV (Bundesamt für zentrale Dienste und offene Vermögensfragen) w Berlinie, pozostają niezidentyfikowani, ale stworzona baza danych może ułatwić ich ustalenie i w konsekwencji zwrot zrabowanych dzieł sztuki.

Czytaj dalej „POLSKA-NIEMCY: Długi powrót z Niemiec na ul. Długą w Warszawie – zwrot bezcennych dokumentów polsko-krzyżackich”

UKRAINA: Projekt „Archiwum dyplomatyczne”

W dniu 28 listopada 2025 r. przewodniczący Państwowej Służby Archiwalnej Anatolij Chromow wziął udział w prezentacji zaktualizowanego „Archiwum dyplomatycznego”, która odbyła się w Akademii Dyplomatycznej Ukrainy im. Gennadija Udowenki przy Ministerstwie Spraw Zagranicznych Ukrainy („Дипломатична академія України імені Геннадія Удовенка при Міністерстві закордонних справ України”), z udziałem przedstawicieli korpusu dyplomatycznego akredytowanego na Ukrainie. Wydarzenie otworzyła wiceminister spraw zagranicznych Mariana Beca.

Czytaj dalej „UKRAINA: Projekt „Archiwum dyplomatyczne””

MRA: Cyfrowe myślenie w archiwach frankofońskich w Afryce. Warsztaty w Senegalu

W dniach 17-20 listopada 2025 r. w stolicy Senegalu Dakarze odbyły się międzynarodowe warsztaty pt.: „Myśleć cyfrowo w archiwistyce” (Penser le numérique en archivistique). Warsztaty zorganizowane przez Międzynarodowa Rada Archiwów (ICA), we współpracy z Dyrekcją Archiwów Senegalu (Direction des Archives du Sénégal), Szkołą Bibliotekarzy, Archiwistów i Dokumentalistów (l’École de Bibliothécaires, Archivistes et Documentalistes – EBAD), przy wsparciu Programu Uczestnictwa UNESCO (Programme de participation de l’UNESCO) i Służby Międzyresortowej Archiwów Francji (Service interministériel des Archives de France (SIAF) przeznaczone było dla archiwistów 14 państw Afryki frankofońskiej.

Czytaj dalej „MRA: Cyfrowe myślenie w archiwach frankofońskich w Afryce. Warsztaty w Senegalu”

CZECHY: Promocja książki o archiwach i archiwistach Niemców sudeckich

Dnia 10 grudnia 2025 r. Archiwum Narodowe w Pradze zaprasza do swojej sali konferencyjnej o godzinie 15:30, mieszczącej się w głównym budynku przy ul. Archivní 4, na promocję książki pt. „Sudetendeutsche Archive und Archivare 1918–1938 – Zwischen Volkstumskampf und Wissenschaft” (Archiwa i archiwiści Niemców sudeckich 1918–1938 – między walką narodowościową a nauką).

Czytaj dalej „CZECHY: Promocja książki o archiwach i archiwistach Niemców sudeckich”

RUMUNIA: Międzynarodowa konferencja „Archiwa cyfrowe. Czy jesteśmy gotowi na teraźniejszość?”

Archiwa Narodowe Rumunii we współpracy z Politechniką w Timișoarze, z okazji Dnia Archiwów Narodowych Rumunii, zorganizowały w czwartek 13 listopada 2025 r. międzynarodową konferencję „Archiwa cyfrowe. Czy jesteśmy gotowi na teraźniejszość?”, w której wzięli udział specjaliści w dziedzinie archiwistyki z 8 krajów.
Dr Cristian Anița, dyrektor Archiwów Narodowych Rumunii, otworzył obrady konferencji, podkreślając potrzebę dostosowania instytucji archiwalnych, publicznych lub prywatnych na całym świecie, do rozwoju współczesnych technologii informatycznych. Znaczenie archiwów w zachowaniu pamięci zbiorowej zostało podkreślone przez przedstawicieli administracji publicznej obecnych na wydarzeniu, zgodnie stwierdzających, że temat archiwizacji dotyczy pamięci, zaangażowania w prawdę, odpowiedzialności, ale także przyszłości, potrzeby zrozumienia i uczenia się, będąc pomostem między przeszłością a przyszłością. Przedstawiciele władz przedstawili stopień cyfryzacji instytucji, w których prowadzą działalność, zaznaczając, że cyfryzacja archiwizacji nie jest luksusem, ale demokratyczną koniecznością.

Czytaj dalej „RUMUNIA: Międzynarodowa konferencja „Archiwa cyfrowe. Czy jesteśmy gotowi na teraźniejszość?””